Ενοποίηση των Ευρωπαϊκών Χρηματοπιστωτικών Αγορών

Η ενοποίηση των ευρωπαϊκών χρηματοπιστωτικών αγορών παραμένει ένας από τους κυριότερους στόχους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και αποτελεί το βασικό στοιχείο του σχεδίου οικονομικής μεταρρύθμισης της Στρατηγικής της Λισσαβόνας. Η επίτευξη μιας ενιαίας αγοράς, που είναι και ο βασικός πυλώνας της ΟΝΕ, προσφέρει σαφή οφέλη στην οικονομία των χωρών μελών αφού προωθεί την ανάπτυξη, διασφαλίζει τον ανταγωνισμό, βελτιώνει την πρόσβαση στη χρηματοδότηση, επιτρέπει στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα να αξιοποιούν τις συνέργιες και τις εξοικονομήσεις κόστους και προσφέρει στους καταναλωτές περισσότερες επιλογές.

Το 1999 υιοθετήθηκε το Πρόγραμμα Δράσης για τις Χρηματοπιστωτικές Υπηρεσίες (ΠΔΧΥ) με σκοπό την προώθηση πρωτοβουλιών, νομοθετικών και άλλων, ώστε να επιταχυνθεί και να καταστεί δυνατή η ενοποίηση του χρηματοπιστωτικού τομέα, ιδιαίτερα του τραπεζικού. Η φιλοσοφία του συγκεκριμένου προγράμματος αποδείχθηκε σωστή αφού οι επιδόσεις του τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών βελτιώθηκαν σημαντικά. Ωστόσο, η προσπάθεια συνεχίζεται ώστε να επιτευχθεί περαιτέρω βελτίωση των ήδη θετικών αποτελεσμάτων.  

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει εκδώσει τη Λευκή Βίβλο, ένα έγγραφο που παρουσιάζει τις προτεραιότητες της σε θέματα πολιτικής για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες από το 2005 έως το 2010. Οι κύριοι άξονες της πολιτικής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής είναι οι ακόλουθοι: (1) παγίωση της προόδου που πραγματοποιήθηκε, (2) η ολοκλήρωση των τρεχουσών δράσεων, (3) η ενίσχυση της συνεργασίας και της σύγκλισης σε θέματα εποπτείας, και (4) η εξάλειψη των τελευταίων εμποδίων για  τη διασυνοριακή ενοποίηση του τραπεζικού τομέα.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή λαμβάνει μέτρα για ενίσχυση της προσφοράς ολοκληρωμένων διασυνοριακών υπηρεσιών λιανικής τραπεζικής, που σήμερα περιορίζεται λόγω φυσικών και τεχνητών εμποδίων όπως οι διαφορές στη γλώσσα, στην κουλτούρα και στη νοοτροπία των ευρωπαίων καταναλωτών, και στους όρους και τους κανονισμούς σχετικά με το άνοιγμα διασυνοριακών τραπεζικών λογαριασμών. Τα μέτρα περιλαμβάνουν τη διευκόλυνση ανοίγματος διασυνοριακών τραπεζικών λογαριασμών μέσω του διαδυκτίου, την εναρμόνιση του νομικού πλαισίου που αφορά τη διασυνοριακή εξασφάλιση και προστασία των ευρωπαίων καταναλωτών, την υιοθέτηση ασφαλών τραπεζικών πρακτικών για την έγκαιρη και ορθή πληροφόρηση των πελατών και τον καθορισμό κοινών διαδικασιών αποτελεσματικής εξωδικαστικής επίλυσης διαφορών σε διασυνοριακή βάση.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει συγκροτήσει κοινοτικά μέτρα που στοχεύουν στην ενίσχυση της συνεργασίας των εποπτικών αρχών σε ευρωπαϊκό επίπεδο και τη σύγκλιση σε θέματα εποπτείας. Προωθείται η αρχή της άσκησης εποπτείας και ελέγχου ενός ευρωπαϊκού τραπεζικού ιδρύματος από την χώρα προέλευσης του, η ισορροπημένη κατανομή αρμοδιοτήτων και ευθυνών μεταξύ των αρμόδιων εποπτικών αρχών της χώρας προέλευσης και της χώρας υποδοχής, η ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων εθνικών εποπτικών αρχών και η μείωση των πολλαπλών απαιτήσεων ενημέρωσης από τις τράπεζες προς τα εποπτικά όργανα.

Τέλος, όσον αφορά τα εμπόδια στις διασυνοριακές επενδύσεις η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σκοπεύει να εφαρμόσει συγκεκριμένα μέτρα επίλυσης των προβλημάτων που σχετίζονται με τις συγχωνεύσεις και τις εξαγορές. Τα μέτρα περιλαμβάνουν την υιοθέτηση κανονισμών αναφορικά με τις διαδικασίες έγκρισης, τους όρους και τα χρονικά περιθώρια συγχωνεύσεων και εξαγορών (ειδικά την υποχρέωση των εποπτικών αρχών να δικαιολογούν τυχόν μη έγκριση συγχώνευσης ή εξαγοράς), τη σύγκλιση της νομοθεσίας (αστικής και εμπορικής) των κρατών μελών   ώστε να μπορούν να επιτευχθούν οικονομίες κλίμακας και μείωση εξόδων, και τέλος την ομοιόμορφη εφαρμογή εταιρικής φορολογίας, φορολογίας μερισμάτων και φορολογίας Φ.Π.Α. για τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα που δραστηριοποιούνται σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Η ενοποίηση των χρηματοπιστωτικών αγορών σε ευρωπαϊκό επίπεδο προσφέρει σαφή οφέλη στις οικονομίες των χωρών μελών αφού προωθείται η ανάπτυξη, ενθαρρύνεται η καινοτομία, διασφαλίζεται ο ανταγωνισμός, βελτιώνεται η πρόσβαση στη χρηματοδότηση και επιτρέπει στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα να αξιοποιήσουν τις συνέργιες και να εξοικονομήσουν κόστος. Ο διασυνοριακός ανταγωνισμός είναι ωφέλιμος και για τους ευρωπαίους καταναλωτές αφού αυξάνει τις επιλογές τους και βελτιώνει την ποιότητα των τραπεζικών υπηρεσιών. Τελικός στόχος είναι να καταστεί η Ευρωπαϊκή Ένωση μια πραγματικά ενιαία αγορά.

Μιχάλης Κρονίδης

Ανώτερος Λειτουργός

Σύνδεσμος Εμπορικών Τραπεζών Κύπρου

Οι απόψεις που εκφράζονται είναι προσωπικές